Zorgzame buurten: iedereen moet meedoen

Hoe willen wij oud worden? Hoe is onze samenleving? Zijn we lief voor elkaar, zorgen we voor elkaar? Die vragen houden John Post, bestuurder van De Haven, Chris Hagelen, directeur-bestuurder van De Boei en Bort Koelewijn, voorzitter van de plaatselijke ANBO-PCOB bezig. “Alleen als we – jong en oud – voor elkaar zorgen, gaan we het de komende jaren redden.” Samen gaan ze in gesprek over een Zorgzaam Bunschoten, waarin de steun van de buurt van groot belang is.

In Bunschoten is een sterke sociale samenhang. Tegelijk zijn er mensen met een klein netwerk. Zij dreigen buiten de boot te vallen. John: “We hebben dat deze winter weer gezien. We hadden een periode met veel sneeuw, waarin het voor ouderen echt heel lastig was om op pad te gaan. Veel ouderen hebben familie of buren die wel even om het hoekje kijken om te checken of het goed gaat en of er nog iets nodig is. Maar niet iedereen heeft dat. Zijn we ons voldoende bewust van de mensen die buiten de boot dreigen te vallen?”

Jong en oud
Bort deelt zijn zorg: “De plaatselijke samenleving is nog onvoldoende voorbereid op de toekomst. Er komen steeds meer ouderen en de mensen worden ook nog steeds ouder. Dat noemen we dubbele vergrijzing. Je kunt niet verwachten dat alle hulpvragen worden opgelost door professionals, dat kan eenvoudigweg niet.” John: “In Bunschoten is een hechte gemeenschap, hier kan een beweging ontstaan waarin mensen nog veel meer voor elkaar gaan betekenen. Dat noemen we een Zorgzaam Bunschoten.”

Chris sluit daarbij aan en noemt een Zorgzaam Bunschoten een droom die aanzet tot actie. “Het idee dat we met elkaar werken aan een zorgzaam dorp, waarin ontmoeting, veiligheid en nabijheid centraal staan, zet mensen in beweging.” Dat betekent bijvoorbeeld dat een jonge vader bij de 80-jarige buurvrouw het gras maait. Een paar dagen later kan dezelfde buurvrouw een avondje babysitten bij de jonge vader in huis. “Zo help je elkaar.”

Langer thuiswonen
Hierbij gaat het niet alleen om huisvesting, om zorg of gezelschap. Maar ook de fysieke omgeving moet worden aangepast volgens Bort: “Zijn er genoeg rustpunten, zodat mensen die met een rollator wandelen onderweg even kunnen zitten? Zijn er voldoende toiletten? Als je die fysieke ruimte op orde hebt, durven ouderen het aan om zelfstandig naar de bakker te gaan bijvoorbeeld.” Dit past in de beweging dat ouderen steeds langer zelfstandig thuis blijven wonen. Alleen mensen die écht niet meer thuis kunnen wonen, komen in aanmerking voor een plaats in De Haven of een ander verpleeghuis. Die verhuizing naar het verpleeghuis wordt zo lang mogelijk uitgesteld. John: “We gunnen het mensen dat ze zo lang mogelijk in hun eigen omgeving wonen en dat ze daar zelf regie te hebben over hun leven. En daarnaast is er in de verpleeghuizen eenvoudigweg niet voldoende capaciteit om plek te bieden aan alle ouderen met een lichtere zorgvraag.” Chris: “We zien dat er daardoor veel druk bij mantelzorgers komt te liggen. Er is meer hulp nodig, van buren, vrienden en vrijwilligers. We moeten dit echt samen doen.”

Bij het langer thuis wonen, is veiligheid een groot vraagstuk. Ouderen voelen zich vaak niet veilig. Zijn ze lid van een buurtwhatsappgroep? Is er een buur die een oogje in het zeil houdt, die ’s morgens oplet of de gordijnen opengaan? Bort: “Vroeger leefde je veel meer buiten met elkaar samen. Nu hebben we allemaal prachtige huizen, waarin we ons terugtrekken. Nu kunnen we ons de vraag stellen: gaan we daarin niet te ver? Moeten we de deur ook niet wat vaker openzetten?” John citeert Jan Rotmans, hoogleraar transitiekunde: “’Kunnen we met elkaar vooruitgaan naar vroeger?’ Iedereen moet meedoen. Ook de bedrijven, wat kunnen zijn bijdragen om dit doel te gaan realiseren, in het belang van onze eigen gemeenschap?”

Informatieavond
Er zijn in Bunschoten al heel mooie voorbeelden van zorgzame buurten. Op 24 maart om 19.00 uur is in de Westerkerk een informatieavond over ouder worden in Bunschoten, met het thema ‘Een zorgzame en veilige buurt’. John Post geeft dan een presentatie over Zorgzaam Bunschoten. De Boei laat zien waarin zij kunnen ondersteunen. Ook vertellen enkele inwoners van Bunschoten hoe ze de zorgzame buurt hebben georganiseerd. Na de pauze geeft de wijkagent een presentatie over veiligheid voor ouderen en de rol die de buurt daarin kan spelen. Op de informatiemarkt in de pauze en na de presentaties is er meer informatie over ouder worden in Bunschoten. Van harte welkom!